Back to the top

Petnica

Petnica

Selo Petnica (udaljeno 7km od Valjeva) veoma je staro. Prve porodice su se u njega doselile već početkom XV veka.

Kroz selo protiče rečica Banja, koja izvire iz Petničke pećine, i potok Pocibrava koji selo deli na dva dela – brdski (južni) i ravniji (severni) deo. Na Pocibravi je 1990. godine izgrađena zaštitna brana namenjena zaštiti od bujica i tako dobijeno malo jezero površine 2ha. Na obalama jezera su ptice selice i močvarice već formirale svoja staništa, dok je za brojne ribolovce ono postalo omiljeno ”lovište”.

Od Valjeva do sela Petnice dolazi se asfaltiranim putem koji vodi kraj Sportsko – rekreativnog centra Petnica koji ima četiri bazena i terene za košarku, fudbal, odbojku i mini golf. Bazeni se napajaju toplom podzemnom vodom.

Petnička pećina nalazi se na 1 km od sela. U pećini i njenoj neposrednoj okolini pronađena su najstarija svedočanstva o životu ljudi u zapadnoj Srbiji. Istraživanje ovog arheološkog lokaliteta počelo je u prošlom veku kada su prva istraživanja obavili Josif Pančić i Jovan Cvijić. Pored arheološke, ona ima i veliku speleološku i paleontološku vrednost. Pećina se sastoji od oko 600m dugih kanala i brojnih odaja. Podeljena je na dva dela – Gornju i Donju pećinu. Donja je znatno manja od Gornje, ali ima prohodniji ulaz. Iz nje izvire ponornica Banja.Gornja pećina je, pak, većih dimenzija i predstavlja splet odaja i kanala. Njena najprostranija odaja (tzv. Koncertna dvorana) ima prirodno osvetljenje koje potiče od dva otvora (”vigledi”) na tavanici. Sve ove osobine, kao i pogodni klimatski faktori, pružile su idealne uslove za sigurno sklonište ljudima i život retkim životinjskim i biljnim vrstama.

Arheološko – antropološka istraživanja sprovedena 1969. godine potvrdila su da je arheološki lokalitet koji se nalazi ispred ulaza u Petničku pećinu, prvo kompletno neolitsko stanište u Srbiji, staro 6.000 godina.

Sportsko rekreativni centar Petnica je deo Ustanove za fizičku kulturu Valis, čiji je osnivač Grad Valjevo. Petnica je izgrađena i otvorena 1983. godine. Reč je o kompleksu koji se prostire na 5,6 hektara.

Komleks raspolaže sa četiri bazena, tribinama, svlačionicama za plivački i vaterpolo klub Valis, kao i sa četiri sobe sa po šest kreveta za smeštaj sportista i gostiju. U okviru Centra rade i dva ugostiteljska objekta. Tu su i sportski tereni za odbojku na pesku, mali fudbal, košarku, mini golf, stoni tenis.

Komleks je otvoren svakog dana u periodu jun – septembar. Ukoliko ste u Valjevu tokom letnjih meseci preporučujemo Vam da posetite sportsko-rekreativno centar Petnica prvenstveno zbog njegovih sadržaja, prijatne atmosfere i dobre zabave.

Telefon za informacije: +381 14 251 166.

Petnička pećina se nalazi na 7,5 km jugoistočno od Valjeva. Na mestu gde se ravnica Kolubare, preko blagih talasa izgrađenih od jezerskih sedimenata, sučeljava sa strmim, šumovitim padinama, izgrađenim od trijaskog krečnjaka, vidi se ulaz u Petničku pećinu. Otvor ima oblik ravnostranog trougla. Nalazi se na severnoj padini, delimično litici, brda Osoj. Na toj strani brda nalaze se dva ulaza u pećinu- niži koji je primetan iz dailjne i viši koji je skriven u šumi. Povučen veličinom ulaza narod ih je zvao Velika i Mala pećina, iako je prva pre potkapina, koja se čitava vidi sa ulaza, dok je druga predstavljena dugačkom i razgranatom mrežom pećinskih kanala.

Da bi izbegao ovu zabunu dr Radenko Lazarevićih je nazvao Gornja i Donja pećina. Ulaz u Donju pećinu nalazi se na visini od 178,86 m. Širok je 13,6 m ,visok 9 m. Litica iznad ulaza visoka je 14 m. Ulaz ima oblik trougla, a u produženju zidovi i tavanica postepeno se približavaju i na 31 m spajaju na mestu gde izvire Banja, stalni tok Petničke pećine. Srednji proticaj Banje koja pripada tipu potajnica iznosi 280 l/s a varira od 100-1650 l/s. Ulaz u Gornju pećinu nalazi se na visini od 199,59 m. Zatvoren je metalnim vratima. Posle ulaza nastaje Koncertna dvorana, najveća podzemna prostorija Petničke pećine. Njena dužina iznosi 27 m, najveća širina 22 m, a najveća visina 20 m. Tavanica je probijena sa dva velika otvora-vigleda, tako da dvorana ima prigušeno dnevno svetlo. U toku uređenja pećine kosim hodnikom- stepeništem, spojeni su Donja pećina i Koncertna dvorana.

Petnička pećina je razgranatog tipa tj. sastoji se iz više celina: dvorana, suženja i pećinskih kanala. Pre svega postojale su dve fizički odvojene pećine-Donja i Gornja pećina. Pritom Donja pećina je samo deo najveće dvorane Gornje pećine- Sale sa vigledima ili Koncertne dvorane. Veza između njih je zatrpana krečnjačkim blokovima i siparskim materijalom, koji je nastao u fazi intezivnog rušenja pećinske tavanice, kada su se pojavila i dva otvora. Po starosti razlikuju se tri pećinska horizonta-suvi, najviši i najstariji, kojem pripada najvredniji deo pećine, srednji kojem pripada deo Gornje pećine uzvodno od Ambisa, ponekad plavljen i rečni horizont koji je pristupačan samo na potezu Aždajine dvorane. Izdvojeno je 11 speleomorfoloških celina. Ukupna dužina sistema Petničke pećine iznosi 580 m, a površina 3 393, 5 m2

Bila je uređena za turističke posete 1990. god. po projektu dr Radovana Lazarevića, ali je te iste godine rasveta uništena i poktradena, a prilazi pećini i vodenica zarasli u korov i zapušteni. Privatno preduzeće «Vujić», koje je u neposrednoj blizini podiglo fabriku vode 2003.god. vratilo je u prvobitno stanje prilaz pećini, vodenicu, Donju pećinu i u njoj napravilo restoran.

Aktivnosti istraživačko centra ” Petnica ” možete pratiti OVDE.

© 2019 Sva prava zadržava TURISTIČKA ORGANIZACIJA GRADA VALJEVA